Op weg naar de bushalte troffen we gisterenavond op een parking vlakbij het conferentiecentrum een aantal elektrische wagens aan. De bestuurders boden ons een gratis rit aan naar het hotel. Het was een actie, gesponsord door ING en de firma Tauron. We lieten ons overtuigen, en met onze comfortabele gratis autorit werden we netjes aan het hotel afgeleverd.

Deze ochtend stonden de wagens er weer, en maakte ik een praatje met de bestuurder van een ervan. De firma Tauron blijkt het op één na grootste elektriciteitsbedrijf van Polen te zijn. Op mijn vraag of deze wagens opgeladen worden met groene stroom, antwoordde hij eerst bevestigend, maar bij nader inzien bleek de elektriciteit toch vooral afkomstig van de kolencentrales. Slechts 6,5% van de geleverde stroom is groen. Tauruon maakt niet alleen stroom en warmte, het controleert ook een derde van de Poolse kolenreserves, en is -behalve van onze autorit- ook sponsor van de hele klimaattop.

E-mobiliteit

Onze gratis rit een mooi voorbeeldje van de beleidskeuzes, niet alleen van de stad Katowice die een actief groen beleid voert, maar van de Poolse regering.

Samen met het Verenigd Koninkrijk lanceerde het gastland vandaag op de klimaattop hun eerder aangekondigde initiatief om de e-mobiliteit te stimuleren, als onderdeel van de klimaatoplossingen.

Een dubbelzinnig kantje

Overschakelen op elektrische mobiliteit is dus één van de speerpunten van het Poolse klimaatbeleid, net als een beter bosbeleid om CO2 uit de lucht te halen. Beide maatregelen zijn natuurlijk lovenswaardig, maar hebben een riskant en dubbelzinnig kantje.

Elektrische auto's hebben een beter energetisch rendement dan wagens met een verbrandingsmotor, en stoten dus effectief minder CO2 uit, ook als de stroom afkomstig is van fossiele brandstoffen. Maar onze gratis taxi bleef natuurlijk wel een auto die eigenlijk op kolen rijdt.

En een beter bosbeleid kan wel de CO2 uit de lucht halen die door ontbossing of fout landgebruik werd uitgestoten, maar nooit de hoeveelheid CO2 die afkomstig is uit de verbranding van fossiele brandstoffen. Het is dezelfde foute redenering die ook zorgt dat mensen denken de uitstoot van hun vliegreis te kunnen compenseren met een gift aan een herbebossingsproject (hoe zinvol dit laatste ook is).

Stoppen met verbranden, hoe sneller hoe liever, is de enige echte beleidskeuze die toekomst heeft. En dat ligt in Polen erg gevoelig. Momenteel komt 80% van de energie van steenkool die zelfs voor een groot deel uit Rusland ingevoerd wordt. Tegen 2030 wil Polen dit terugbrengen tot 60%. Maar met dit tempo wordt klimaatneutraliteit in 2050, zoals de EU wil, wel erg moeilijk.

CANFossiel van de dag

Ik was vandaag op de vergadering van Climate Action Network, waar updates gegeven worden vanuit de verschillende parallelle onderhandelingen, en waar elke dag ook beslist wordt welk land 'Fossiel van de dag' zal worden, een weinig benijdenswaardige prijs voor een land dat de onderhandelingen blokkeert of de foute richting instuurt.
Er was weinig discussie nodig om de prijs aan Polen te geven.

Niet voor het e-mobility-initiatief. Wel omdat de Poolse president Andrzej Duda tijdens zijn speech op de openingsceremonie van de COP zei dat er geen tegenstelling is tussen bescherming van het klimaat en het gebruik van kolen. Hij stelde dat Polen nog een kolenreserve heeft, genoeg voor 200 jaar.

Hij sprak ook op een bijeenkomst van... de Tauron Groep. Daar benadrukte hij dat de Poolse mijnindustrie een van de fundamenten is van de Poolse economie, bepalend voor de energiezekerheid en energiesoevereiniteit. Een vreemde boodschap van de gastheer van de klimaattop.